Wat te zien in Kanazawa: Kenroku-en, Higashi Chaya, Omicho en bladgoud

Kanazawa was het bolwerk van de Maeda-heren, na de Tokugawa de rijkste daimyofamilie van Japan in de Edoperiode. De stad bleef in de Tweede Wereldoorlog gespaard van bombardementen en heeft haar geishawijken, samoeraistraten en kanalen behouden, plus een ongewone concentratie aan ambachten: bladgoud, lakwerk, Kutani-porselein, met Kaga-yuzen geverfde zijde.

Het is een stad op mensenmaat. Het centrum past in een rechthoek van ongeveer 3 bij 2 km, gemakkelijk te voet of met de bus te verkennen. Met twee dagen ziet u het belangrijkste zonder haast:

• Dag 1: vroeg naar de Omicho-markt, het kasteel en de Kenroku-en-tuin, 's middags het 21st Century Museum, diner in Katamachi.
• Dag 2: de wijk Higashi Chaya bij openingstijd, een bladgoudworkshop, het samoeraihuis in Nagamachi, de Myoryu-ji-tempel (de "ninjatempel", rondleidingen op reservering).

Hebt u maar één dag, houd dan Kenroku-en, Higashi Chaya en Omicho aan. Met drie dagen voegt u Shirakawa-go of het schiereiland Noto toe.

De stad staat bekend om haar regen: de inwoners zeggen dat u uw lunch kunt vergeten, maar nooit uw paraplu. Neem in elk seizoen iets waterdichts mee.

Kenroku-en is een van de drie grote tuinen van Japan, samen met Koraku-en in Okayama en Kairaku-en in Mito. De naam verwijst naar de zes kwaliteiten van een ideale tuin, waaronder ruimte en afzondering, kunstgreep en ouderdom, water en uitzicht. Bezoekers komen voor de Kotoji-toro, de lantaarn op twee poten bij de Kasumigaike-vijver, de oudste door zwaartekracht gevoede fontein van Japan en de eeuwenoude dennen.

Praktische informatie (toeristenbureau van Kanazawa):

• Openingstijden: 7.00-18.00 uur; 8.00-17.00 uur van 16 oktober tot eind februari. Elke dag open.
• Toegang: ¥ 320 per volwassene, ¥ 100 voor 6-17 jaar, gratis vanaf 65 jaar met identiteitsbewijs.
• Benodigde tijd: 1 tot 1 uur en 30 minuten.

Het beste moment is bij opening: om 7.00 uur is de tuin van de inwoners die hun hond uitlaten en van de tuiniers. De bussen met groepen komen vanaf 9.30 uur.

Elk seizoen ziet er heel anders uit: pruimenbloesem in februari-maart, kersenbloesem begin april, irissen in juni, esdoorns in november. Vanaf begin november zetten de tuiniers de yukitsuri op, kegels van touw die de dennentakken beschermen tegen het gewicht van de sneeuw; dat is het wintersymbool van Kanazawa.

Recht tegenover, door de Ishikawa-mon-poort, is het Kanazawa Castle Park gratis toegankelijk (alleen sommige gereconstrueerde gebouwen zijn betaald). De tuin Gyokusen-inmaru, aan de voet van de wallen, wordt op bepaalde avonden verlicht.

Higashi Chaya is de grootste van de drie theehuiswijken (chaya) van Kanazawa, samen met Nishi Chaya en Kazue-machi. Veel van de houten latjesgevels, kimusuko genoemd, dateren uit het begin van de 19e eeuw. Er werken nog steeds geiko, en 's avonds hoort u soms de shamisen.

Wat te zien:

• Shima, een theehuis uit 1820 dat als Belangrijk Cultureel Erfgoed is erkend en open is voor bezoekers (ontvangstzaal boven, dienstruimtes, kleine tuin).
• Kaikaro, het grootste theehuis dat nog in bedrijf is, overdag te bezoeken.
• Winkels in bladgoud, lakwerk en keramiek in voormalige chaya, en het café dat ijs serveert dat in een heel vel bladgoud is gewikkeld.
• In de buurt de oevers van de rivier de Asano en het hellende straatje van Kazue-machi, rustiger en vaak fotogenieker.

De wijk is piepklein (twee hoofdstraten) en loopt vanaf 10.30 uur vol. Kom rond 9.00 uur, als de winkels opengaan, of aan het eind van de middag. Net als in Kyoto fotografeert u geiko niet zonder hun toestemming, raakt u de gevels niet aan en gaat u niet op de stoepjes zitten: het zijn woningen.

Om een geiko te zien dansen zonder privé-uitnodiging organiseert de stad op bepaalde dagen openbare voorstellingen, op reservering.

De Omicho-markt voedt Kanazawa al zo'n drie eeuwen. Zo'n 170 winkels verdringen zich in de overdekte straatjes, op 15 minuten lopen van het station. De kraampjes zijn doorgaans open van 9.00 tot 16.00 uur, met tijden die per winkel verschillen; veel restaurants serveren al vanaf 7.00 of 8.00 uur.

Wat te eten:

• kaisendon, een kom rijst met rauwe vis en zeevruchten (¥ 2.000 tot ¥ 5.000, afhankelijk van het beleg);
• oesters en schelpdieren die voor uw ogen worden gegrild;
• in de winter de lokale sneeuwkrab (Kano-gani), waarvan het visseizoen begin november opengaat, en nodoguro, een zeer gewilde vette vis.

De valkuil zijn de rijen: vanaf 11.00 uur wacht u bij de bekende kaisendon-toonbanken 30 tot 60 minuten. Kom om 9.00 uur of schuif de lunch op naar 14.00 uur. Eet niet al lopend in de straatjes; de meeste kraampjes hebben een hoekje waar u ter plaatse kunt eten.

's Avonds staan de wijk Katamachi en het straatje Kigura-machi vol izakaya en bars. Specialiteiten om te proeven: jibu-ni (eend gestoofd in een gebonden bouillon), oden uit Kanazawa met plakjes krab, en sake van brouwerijen uit Ishikawa. Wat zoetigheid betreft: Kanazawa is een van de steden in Japan waar de meeste wagashi worden gegeten.

Het 21st Century Museum of Contemporary Art, ontworpen door SANAA (Kazuyo Sejima en Ryue Nishizawa), is een grote glazen schijf van één verdieping zonder hoofdgevel, aan alle kanten open naar een park. Het ligt op 5 minuten lopen van Kenroku-en, dus de twee zijn gemakkelijk te combineren.

Er zijn twee zones:

• De gratis zone, elke dag open van 9.00 tot 22.00 uur, ook op maandag: gangen, bibliotheek, enkele permanente werken en de installaties in het park.
• De betaalde tentoonstellingszone, 10.00-18.00 uur (vrijdag en zaterdag tot 20.00 uur), gesloten op maandag of op de dag erna als maandag een feestdag is. De prijs hangt af van de lopende tentoonstelling.

Het bekendste werk is The Swimming Pool van Leandro Erlich: van bovenaf een zwembad met mensen die onder water lijken te lopen; van onderaf een droge ruimte onder een dunne laag water. De toegang tot het onderste deel ligt in de betaalde zone en werkt op drukke dagen met tijdsloten die ter plaatse worden uitgedeeld. In het weekend en tijdens Japanse vakanties kan de rij aan de kassa langer dan een uur zijn: koop indien mogelijk online, of kom op een doordeweekse dag bij openingstijd.

Ter afsluiting heeft het D.T. Suzuki Museum, gewijd aan de zenboeddhistische denker, een vijver met stilstaand water en een contemplatieruimte waar rustzoekende bezoekers dol op zijn.

Kanazawa produceert bijna al het bladgoud dat in Japan wordt gemaakt. Het goud wordt geslagen tot een dikte in de orde van een tienduizendste millimeter. U vindt het op boeddhistische altaren, lakwerk en tempels (de Kinkaku-ji in Kyoto is ermee bedekt), maar in de winkels van de stad ook op cosmetica, gebak en sake.

Drie manieren om het te ontdekken:

• Het Yasue Gold Leaf Museum, bij Higashi Chaya: gereedschap, de stappen van het slaan, vergulde voorwerpen. Open 9.30-17.00 uur, dinsdag gesloten.
• Een vergulderworkshop: met sjablonen en kwasten bladgoud aanbrengen op een gelakt doosje, eetstokjes of een dienblad. Reken op circa een uur. Bij Sakuda bijvoorbeeld beginnen de workshops om 9.00, 10.30, 13.00 en 15.00 uur en ontvangen ze tot 50 personen (30 op zon- en feestdagen).
• De winkels in Higashi Chaya, waar u vaak achter glas een ambachtsman aan het werk kunt zien.

Als relatiegeschenk is een door elke deelnemer verguld doosje of dienblad persoonlijk en gemakkelijk mee naar huis te nemen. Let op: het blad is zo dun dat een tochtje het wegblaast; de workshops vinden plaats met gesloten ramen en zonder airco die op de tafels is gericht.

• Vanuit Tokio: de Hokuriku-Shinkansen verbindt station Tokio met Kanazawa in circa 2 uur en 30 minuten met de Kagayaki, de snelste treinen (alle plaatsen gereserveerd). De Hakutaka-treinen, met meer stops, doen er iets meer dan 3 uur over.
• Vanuit Kyoto en Osaka: sinds de verlenging van de Shinkansen tot Tsuruga in maart 2024 neemt u de limited express Thunderbird naar Tsuruga en daarna de Shinkansen naar Kanazawa. Reken op circa 2 uur vanuit Kyoto en 2 uur en 10 minuten vanuit Osaka, overstap inbegrepen. De overstap in Tsuruga gaat snel, maar u moet wel met uw bagage uitstappen.
• Vanuit Nagoya: Shinkansen naar Maibara, de Shirasagi-express naar Tsuruga en dan de Shinkansen; of een rechtstreekse expresbus in iets minder dan 4 uur.
• Per vliegtuig: een uur van Haneda naar Komatsu Airport, daarna circa 40 minuten met de bus naar station Kanazawa.

In de stad bedienen de Kanazawa Loop Bus en de bussen van Hokutetsu alle bezienswaardigheden; de belangrijkste haltes (Kenroku-en, Higashi Chaya, Omicho, 21st Century Museum) worden in het Engels omgeroepen. Het station zelf is een bezoek waard vanwege de grote houten Tsuzumi-mon-poort.

Kanazawa is ook de toegangspoort tot Shirakawa-go (circa 1 uur en 30 minuten met de expresbus, reservering verplicht) en Takayama, wat het een logische etappe maakt op een rondreis Tokio - Kanazawa - Shirakawa-go - Takayama - Nagoya.

Kanazawa is zeer geschikt voor groepen: korte afstanden, ambachtelijke workshops met een goede capaciteit, restaurants met Kaga-keuken die gewend zijn aan banketten. Enkele zaken om vooraf te regelen:

• Bussen en parkeren. Grote bussen kunnen de straatjes van Higashi Chaya niet in: ze parkeren op de busparkeerplaats van Higashiyama en de groep loopt de laatste 5 minuten. Bij Kenroku-en zet u de groep, afhankelijk van uw route, af bij de Katsurazaka- of de Mayumizaka-poort.
• Subgroepen. Higashi Chaya en Shima kunnen geen 40 personen tegelijk ontvangen; bezoek ze in teams van 15 à 20, met 15 minuten tussenruimte, elk met een gids.
• Workshops. Bladgoud, beschilderen van Kutani-porselein, wagashi maken of theeceremonie moeten voor grote groepen enkele weken vooruit worden gereserveerd; sommige workshops werken boven 50 personen met dubbele sessies.
• Avonden. Een diner met geiko in een theehuis in Higashi Chaya wordt ruim van tevoren en voor een beperkt aantal gasten afgesproken; voor een grote groep werkt een ryotei met banketzaal en dansvoorstelling beter.
• Seizoenen. November (esdoorns, begin van het krabseizoen) en begin april (kersenbloesem) zijn zeer gewild; de Golden Week en de zomer vullen de hotels rond het station. Eind januari-februari vormen sneeuw en yukitsuri een prachtig decor, maar goed schoeisel is een must.
• Combineren. Kanazawa laat zich in drie dagen vanzelf combineren met Shirakawa-go en Takayama, met een eigen bus die de groep volgt.

SHINOGI DMC organiseert dit soort rondreizen voor bedrijfsgroepen en coördineert Shinkansen, bussen, gidsen en workshops.