Wandelen op de Kumano Kodo: etappes van de Nakahechi, overnachten en praktische tips

De Kumano Kodo is niet één pad, maar een netwerk van pelgrimsroutes over het schiereiland Kii naar drie grote heiligdommen: Kumano Hongu Taisha, Kumano Hayatama Taisha en Kumano Nachi Taisha, samen bekend als Kumano Sanzan. Het netwerk staat sinds 2004 op de UNESCO-Werelderfgoedlijst, samen met de berg Koya en Yoshino, onder de naam "Heilige plaatsen en pelgrimsroutes in het Kii-gebergte".

Er zijn meerdere routes: de Kohechi, die vanaf de berg Koya door de bergen afdaalt, de Iseji langs de kust vanaf Ise, en de Ohechi aan zee. Voor een eerste bezoek ligt de Nakahechi het meest voor de hand, om drie praktische redenen:

• het is de historische keizerlijke route, gebruikt door afgetreden keizers en het hof dat uit Kyoto kwam;
• hij is het best bewegwijzerd, met genummerde paaltjes ongeveer om de 500 m en borden in het Engels;
• het is de enige route waar accommodatie, bussen en bagagevervoer het echt mogelijk maken om licht bepakt te lopen.

Het landschap bestaat uit bossen van ceder en Japanse cipres, afgewisseld met gehuchten op terrassen, kleine heiligdommen die oji heten (bijheiligdommen langs de route) en bergpassen. Dit is geen hooggebergte: geen enkele pas op de Nakahechi komt boven de 900 m. Maar de klimmetjes zijn steil, vaak over stenen treden, en door de vochtigheid worden boomwortels glad.

Wandelaars die de Camino de Santiago al hebben gelopen, kunnen de status van Dual Pilgrim verdienen door ook een vastgestelde route van de Kumano Kodo te voltooien; de stempels verzamelt u bij kastjes langs het pad.

Het klassieke startpunt is Takijiri-oji, ongeveer 40 minuten met de bus vanaf station Kii-Tanabe. Het Kumano Kodo-kan, recht tegenover het heiligdom, geeft uitleg over het pad en is een goede plek om uw waterfles te vullen. Dit zijn de officiële afstanden van het toeristenbureau van Tanabe:

• Takijiri-oji → Takahara: 4 km, 2–3 uur, ongeveer 430 m klimmen. Het eerste halfuur gaat het flink omhoog door het bos, langs de rots Tainai-kuguri, tot u uitkomt in het heuveldorp Takahara, een van de mooiste uitzichtpunten van de route.
• Takahara → Gyuba-doji-guchi: 8 km, 3–4 uur. Het meest afgelegen stuk, met de pas bij Jujo-oji en resten van oude theehuizen. Weinig dorpen, weinig water: neem 1,5 liter mee.
• Gyuba-doji-guchi → Chikatsuyu-oji: 1,3 km, 30 minuten, bergaf het dal van Chikatsuyu in, de gebruikelijke overnachtingsplek.
• Chikatsuyu-oji → Tsugizakura-oji: 4 km, ongeveer 1 uur en 15 minuten, deels over dorpswegen.
• Tsugizakura-oji → Kumano Hongu Taisha: 21 km, 8–11 uur, via het theehuis Toganoki-jaya, de pas van Hosshinmon en de lange afdaling naar Hongu.

In totaal is Takijiri → Tsugizakura ongeveer 17 km en 7–10 uur lopen, en Tsugizakura → Hongu 21 km. Weinig wandelaars doen dat tweede blok in één keer. De meest gekozen oplossing is de bus van Chikatsuyu naar Hosshinmon-oji en dan de laatste 7,5 km lopen (2–3 uur, grotendeels bergaf). Het is ook de beste halve dag voor een groep die alleen kennis wil maken met de Kumano Kodo.

Een realistische indeling voor een fitte wandelaar:

• Dag 1: trein van Osaka of Kyoto naar Kii-Tanabe, bus naar Takijiri, lopen naar Takahara. Overnachting in Takahara.
• Dag 2: Takahara → Chikatsuyu (9,3 km). Overnachting in Chikatsuyu.
• Dag 3: bus naar Hosshinmon-oji, lopen naar Kumano Hongu Taisha, overnachting in een onsen-herberg in Yunomine, Kawayu of Watarase.
• Dag 4: Kogumotori-goe richting Nachi, of de bus en een bezoek aan Nachi.

Kumano Hongu Taisha is het spirituele hart van het netwerk. Het huidige heiligdom staat op een heuvel, boven aan 158 stenen treden met vaandels langs de kant. Het werd na de overstroming van 1889 verplaatst: de oude plek, Oyunohara, op een zandbank in de rivier, wordt nu gemarkeerd door een reusachtige torii van bijna 34 m hoog, zichtbaar vanaf de weg. Het is 10 minuten lopen. De driepotige kraai Yatagarasu, boodschapper van de Kumano-goden, ziet u overal: op amuletten, vaandels en zelfs brievenbussen.

De drie onsen-dorpen rond Hongu zijn de echte beloning na de wandeling:

• Yunomine Onsen, een van de oudste onsen van Japan, met Tsuboyu, een piepklein stenen bad dat deel uitmaakt van het werelderfgoed. U reserveert het ter plekke voor 30 minuten, alleen of met z'n tweeën, aan het eind van de middag vaak met een wachtrij.
• Kawayu Onsen, waar heet water door de rivierbedding omhoog borrelt: u graaft uw eigen badje op de oever. In de winter is een groot bad in de rivier (Sennin-buro) enkele maanden open.
• Watarase Onsen, met een groot openluchtbad, praktischer voor een groep.

Nachi, in het oosten, bezoekt u meestal met de bus vanaf Kii-Katsuura. U beklimt de Daimon-zaka, een trap van stenen treden onder eeuwenoude ceders, naar Kumano Nachi Taisha en de naastgelegen tempel Seiganto-ji, waarvan de vermiljoenrode pagode met drie verdiepingen wordt gefotografeerd voor de Nachi-waterval, 133 m hoog, de hoogste waterval van Japan met één enkele val. Reken op een halve dag voor de Daimon-zaka, het heiligdom, de tempel en de voet van de waterval. Het derde grote heiligdom, Kumano Hayatama Taisha, ligt in Shingu, 30 minuten met de bus vanaf Nachi.

Op de Nakahechi slaapt u vooral in minshuku (familiepensions) of kleine herbergen, met Japans diner en ontbijt inbegrepen. De kamers hebben tatami en futons; badkamers zijn vaak gedeeld; het gemeenschappelijke bad is op vaste tijden open. Het diner wordt vroeg geserveerd, vaak om 18.00 uur, en u moet vooraf bellen als u na 17.00 uur aankomt.

Wat u moet weten voordat u reserveert:

• De capaciteit is zeer beperkt. In Takahara of Chikatsuyu hebben de meeste adressen 3 tot 8 kamers. In het voorjaar en de herfst zitten ze maanden van tevoren vol.
• Het referentieplatform is KUMANO TRAVEL, de reserveringsdienst van het toeristenbureau van Tanabe. Het dekt de meeste minshuku op de Nakahechi, biedt pakketten met bussen en bagagevervoer aan en werkt in het Engels.
• Betaal contant. Veel accommodaties en de meeste dorpswinkels accepteren geen kaarten. Geldautomaten vindt u in Kii-Tanabe en Hongu (postkantoor), verder nergens langs het pad.
• Lunchboxen (bento) bestelt u de avond ervoor bij uw minshuku. Tussen Takahara en Chikatsuyu kunt u vrijwel nergens eten kopen.

In Hongu verandert het beeld: de onsen-dorpen Yunomine, Kawayu en Watarase hebben grotere ryokan met tientallen kamers, grote baden, banketzalen en parkeerplaatsen voor bussen. Daar kan een groep kamers onder één dak vinden.

Erheen. Vanaf Shin-Osaka of Kyoto bereikt de JR-sneltrein Kuroshio Kii-Tanabe in iets meer dan 2 uur. Daarna rijden er bussen naar Takijiri, Chikatsuyu en Hongu; de luchthaven Nanki-Shirahama, ongeveer een uur vliegen vanaf Haneda, is de andere toegangspoort. Bussen op het schiereiland rijden niet vaak (soms eens per twee uur), dus controleer de tijden de dag ervoor, vooral voor de bus Chikatsuyu → Hosshinmon-oji.

Bagagevervoer. Verschillende lokale vervoerders brengen uw tassen van accommodatie naar accommodatie terwijl u met een dagrugzak loopt. De voorwaarden van KUMANO TRAVEL zijn strikt:

• de dienst rijdt alleen tussen accommodaties die via KUMANO TRAVEL zijn geboekt;
• hij moet minstens 20 dagen vooraf worden geboekt;
• geen wijzigingen op het laatste moment ter plaatse, en geen restitutie als u uiteindelijk minder tassen hebt dan geboekt;
• het tijdstip van overdracht 's ochtends ligt vooraf vast.

Voor aankomst en vertrek kunt u met de Japanse deur-tot-deurbezorging (takkyubin) uw grote koffer ook rechtstreeks van uw hotel in Osaka of Kyoto naar uw hotel na de wandeling sturen. U houdt dan een rugzak van 25–35 liter voor de drie of vier wandeldagen.

Het schiereiland Kii is een van de natste regio's van Japan, dus de keuze van het seizoen weegt zwaarder dan elders.

• Maart tot mei: de beste periode. 12 tot 22 °C, wilde kersenbomen eind maart, frisgroen bos in mei. Golden Week (eind april tot begin mei) zorgt voor volle accommodaties.
• Juni tot half juli: regenseizoen. Stenen paden worden glad en sommige stukken gaan na zware regen dicht.
• Eind juli tot september: vochtige hitte (in de dalen vaak boven 30 °C), bloedzuigers op sommige stukken en het tyfoonseizoen, dat wegen en busverbindingen dagenlang kan afsnijden.
• Half oktober tot eind november: het andere goede venster, met droge lucht, laag licht en bladeren die in november rood kleuren.
• December tot februari: zelden sneeuw op de Nakahechi, rustige paden, maar korte dagen (donker rond 17.00 uur) en sommige minshuku gesloten. Dit is het moment waarop de onsen het meest tot hun recht komen.

Wat het seizoen ook is: vertrek vroeg (uiterlijk 8.00 uur) om voor 16.00 uur aan te komen, en neem een regenjas, een hoofdlamp en schoenen met stroeve zolen mee. Wandelstokken helpen veel bij afdalingen over stenen treden.

Het toeristenbureau van Tanabe geeft elk stuk een score op een schaal van 1 tot 5. Dat geeft een goed beeld van wat een gemiddelde wandelaar kan verwachten:

• 1 tot 2: Gyuba-doji-guchi → Chikatsuyu (1), Chikatsuyu → Tsugizakura (1,5), Hosshinmon-oji → Hongu (2). Prima voor iedereen die regelmatig wandelt.
• 2,5 tot 3: Takijiri → Takahara (2,5), Takahara → Gyuba-doji-guchi (3). Steile klimmen en hoge treden, maar kort.
• 4: de lange blokken Takijiri → Tsugizakura en Tsugizakura → Hongu in één keer.
• 5: Ogumotori-goe, 14 km tussen Nachi en Koguchi, 7–9 uur, ongeveer 1.260 m klimmen. Een echte bergdag zonder uitwijkmogelijkheid zodra u eenmaal bent vertrokken.

Ter voorbereiding raden wij in de weken ervoor een paar tochten van 15–20 km met wat klimwerk aan, met de rugzak die u wilt gebruiken. Het meest voorkomende probleem is niet de conditie, maar de knieën bij afdalingen over natte stenen treden.

Op het pad zijn waterpunten en toiletten schaars; ze staan op de officiële kaarten. Er is op het grootste deel van de Nakahechi mobiel bereik, maar niet overal. In het Kii-gebergte leven zwarte beren: ontmoetingen zijn zeldzaam, maar veel wandelaars dragen een belletje.

De Kumano Kodo werkt heel goed voor een seminar of leiderschapsreis die iets anders zoekt dan een vergaderzaal: samen wandelen, maaltijden op tatami, 's avonds een heet bad. Maar de logistiek is totaal anders dan in een stad.

• Groepsgrootte. Boven 12 tot 15 personen kunt u niet meer samen slapen in Takahara of Chikatsuyu. Twee opties: de groep verdelen over drie of vier naburige minshuku, of de groep twee of drie nachten onderbrengen in een ryokan in Kawayu of Yunomine en elke dag met een minibus naar een ander stuk rijden.
• Verschillende conditieniveaus. Bied op dezelfde dag twee formats aan: een lang stuk voor ervaren wandelaars (Takijiri → Takahara en dan Chikatsuyu) en Hosshinmon-oji → Hongu voor de anderen, met een gezamenlijk ontmoetingspunt bij het heiligdom aan het eind van de middag.
• Gidsen. Eén Engelstalige gids per 10–12 wandelaars, plus een sluitpost. De paden zijn smal: een groep van 30 die achter elkaar loopt, strekt zich uit over meer dan een kilometer.
• Vervoer. Lijnbussen volstaan niet voor een groep; huur minibussen of middelgrote bussen in, want grote bussen kunnen niet bij elk beginpunt komen.
• Maaltijden en diëten. Diners in minshuku liggen vooraf vast en bevatten veel vis; speciale diëten (vegetarisch, glutenvrij, allergieën) moeten enkele weken vooraf schriftelijk worden doorgegeven.
• Plan B bij slecht weer. Na zware regen gaan sommige stukken dicht: houd een alternatief (Nachi per bus, een workshop of een bezoek aan een heiligdom) al geboekt achter de hand.

Voor een bedrijfsgroep werkt een programma van drie dagen vaak het best: aankomst in Tanabe met een korte eerste wandeling, een dag Hosshinmon-oji → Hongu met een groepsdiner in een ryokan, en dan Nachi op de laatste ochtend voordat u terugkeert naar Osaka. SHINOGI DMC organiseert dit soort reizen en coördineert accommodatie, minibussen, gidsen en bagagevervoer.